Wie bepaalt wanneer een vliegtuig mag starten?

Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) heeft tot taak het geven van luchtverkeersleiding. Bij het geven van verkeersleiding hoort ook het geven van de startklaring. Deze toestemming voor de start wordt gegeven als de toegewezen baan vrij is van ander verkeer, rekening houdend met de positie in de lucht van het eerstvorig gestarte vliegtuig.