21 augustus 2014 - Verlies van afstand door luchtruimschending Amsterdam Airport Schiphol

 

Melding

Op donderdag 21 augustus 2014 heeft zich een zogeheten luchtruimschending ofwel airspace infringement voor gedaan in het naderingsgebied van Amsterdam Airport Schiphol. Daarbij zijn twee vliegtuigen elkaar dichter genaderd dan de separatieminima voorschrijven. LVNL  heeft dit voorval gemeld bij de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) en doet zelf onderzoek naar dit voorval.

Wat is een luchtruimschending?

Internationaal is een luchtruimschending als volgt gedefinieerd:  “A flight into notified airspace without previously requesting and obtaining approval from the controlling authority of that airspace in accordance with international and national regulations.”

Oorzaken en veroorzakers

Onderzoek heeft uitgewezen dat er meerdere oorzaken zijn voor luchtruimschendingen:

  • Het gebrek aan adequate vluchtvoorbereiding;
  • Het gebruik van een verouderde navigatiekaart;
  • Het gebruik van een verouderde navigatiedatabase;
  • Navigatiefouten en/of het kwijtraken van de positie (situational awareness);
  • Hoge werklast in de cockpit;
  • Toegankelijkheid van informatie;
  • Onvoldoende kunde in het uitvoeren van radiotelefonie.

 

Voorvallen onderzoek

De primaire taak van LVNL op het gebied van veiligheid is het onderling separeren van vliegtuigen (inclusief vliegtuigen met voertuigen op de grond). De verkeersleiding meldt voorvallen die in de praktijk optreden binnen LVNL met als doel om hier lering uit te kunnen trekken en het risico van een dergelijk voorval in de toekomst te verkleinen. Binnen LVNL worden alle gemelde voorvallen onderzocht om de veiligheid continu te kunnen verbeteren.

Resultaten onderzoek

LVNL heeft onderzoek gedaan naar de luchtruimschending die verlies van afstand tussen twee vliegtuigen tot gevolg had tijdens de nadering voor Amsterdam Airport Schiphol. De resultaten zijn weergegeven in onderstaande samenvatting.

Samenvatting

In de middag van zondag 21 augustus 2014 vloog een vliegtuig van de kleine luchtvaart (type Aeropro FOX) zonder toestemming aan de noordzijde het verantwoordelijkheidsgebied (Schiphol CTR2) van de luchtverkeersleiding van Schiphol binnen. Op dat moment begon een vliegtuig van het type Airbus 320 (A320) met de eindnadering voor de Polderbaan (18R). De bemanning van de A320 kreeg een waarschuwing (resolution advisory) van het traffic alert and collision avoidance system (TCAS), dat zich aan boord van het vliegtuig bevindt. De minimale separatie was 0,46 NM en 500ft. De luchtverkeersinformatiedienst waarschuwde de vlieger van de Aeropro FOX direct, waarop deze meteen het verantwoordelijkheidsgebied van de luchtverkeersleiding (CTR2) verliet. Beide vluchten konden zonder verdere bijzonderheden worden voortgezet. Het voorval is gemeld bij de Inspectie Leefomgeving en Transport en bij de Onderzoeksraad voor Veiligheid.

Classificatie: ernstig incident