Baangebruik Schiphol

Schiphol beschikt over vijf lange start- en landingsbanen en één kortere en is een knooppunt van een wereldwijd netwerk van verbindingen.

Die functie van een knooppuntluchthaven of hub betekent dat er op sommige momenten van de dag veel binnenkomend verkeer is en wat minder uitgaande vluchten. Op andere momenten is er weer meer uitgaand verkeer dan binnenkomend. Gedurende de dag is er is aantal piekperioden, zowel in het binnenkomende als in het uitgaande verkeer. Tijdens deze piekuren worden ruim honderd vluchten per uur afgehandeld. 

Baancombinaties

Welke banen en baancombinaties dat zijn wordt in de eerste plaats bepaald door het weer. Ook de milieuregels voor het gebruik van Schiphol spelen een rol bij het bepalen van het baangebruik. Dit gebeurt aan de hand van de zogenoemde preferentievolgorde.

Wanneer twee startbanen in gebruik zijn krijgen de vertrekkende vliegtuigen de baan die qua ligging het best aansluit op de richting van de bestemming. Daardoor kan het voorkomen dat van de ene startbaan een aantal vliegtuigen achter elkaar vertrekt, terwijl van de andere in gebruik zijnde startbaan niet wordt gestart. Waneer twee landingsbanen in gebruik zijn zal als eerste de baan worden toegewezen die ligt in de richting waaruit het verkeer komt. Wanneer het aanbod van verkeer voor die baan te groot wordt, kan dat verkeer naar de andere in gebruik zijnde baan worden geleid. Zo wordt vertraging voorkomen. Voor het gebruik van de banen heeft de overheid regels opgesteld. Deze zijn voor LVNL vastgelegd in de Regeling milieu-informatie luchthaven Schiphol.

Het baangebruik heeft grote invloed op de taxitijden, de bezetting van de parkeerplaatsen en het stelsel van taxiwegen. Het baangebruik heeft ook grote effecten op de afhandeling van het verkeer in het luchtruim rond Schiphol, en daarmee in het Nederlandse luchtruim als geheel en het aangrenzende luchtruim. Het wisselen van baancombinatie is dan ook ingrijpend voor de afhandeling. 

Baangebruik overdag tussen 06.00 en 22.30 uur

Tijdens de piekuren zijn meestal drie banen gelijktijdig in gebruik. Op enkele momenten kunnen dat er vier zijn. Buiten de piekuren zijn twee banen in gebruik. In bijzondere omstandigheden kan er slechts één baan in gebruik zijn. Daarop wordt dan gestart én geland. Overdag zijn veel verschillende baancombinaties van twee en drie banen mogelijk. Er wordt overdag een aantal malen van baancombinatie gewisseld. Deze wisselingen zijn het gevolg van het veranderde verkeersaanbod en van wisselende weersomstandigheden.

Baangebruik in de nacht tussen 22.30 en 06.00 uur

Gedurende de nacht is één baan voor startend en één baan voor landend verkeer in gebruik. In principe worden alleen de Polderbaan en de Kaagbaan ingezet. Amsterdam Airport Schiphol stelt de banen ter beschikking aan de verkeersleiders. Deze wijzen ze toe aan de vliegers.

Hoe werkt het banenstelsel van Schiphol?